Güneş Enerjisi Santrali (GES) Fizibilite Analizi Nasıl Yapılır?
Güneş enerjisi santrali kurarken, tesisin kurulacağı yerin seçimi oldukça önemlidir. İşte fizibilite aşamasında dikkate alınması gereken temel unsurlar:
– Bölgenin Güneş Enerjisi Potansiyeli: Bölgenin güneşlenme süresi, ışınım değerleri gibi faktörler.
– Arazi Durumu: Santralin kurulacağı arazinin şebeke bağlantı noktasına uzaklığı, arsa/arazi maliyeti, teknik özellikler (eğim, toprak yapısı, güney cephe olması, gölgelenme durumu, ulaşım gibi) ve yasal durumu.
– Çatı GES Projeleri: Gölgelenme analizi, trafo ve ana dağıtım panosunun durumu.
– Ekstra Teçhizat Gereksinimleri: Elektrik dağıtım kuruluşunun şart koştuğu otoprodüktör hücresi gibi ekstra teçhizatlar.
Bu özelliklere göre yer belirlenen tesisin panel yerleşimleri, CAD programları ile yapılır. Çatı GES kurulumlarında baca, klima motorları, termal solar kolektörleri, duman tahliye bacaları, çatıya düşen ağaç gölgeleri gibi unsurların yerlerine, yüksekliklerine ve ebatlarına dikkat edilmelidir.
DC Güç Hesaplamaları:
Solar fizibilite analizi kapsamında, kullanılan solar panellerin gücü ve adedi önemlidir. Çatı veya araziye yerleştirilen solar panel sayısı ve gücü çarpılarak DC güç hesaplanır. Farklı senaryolar ve hesaplamalarla en uygun DC/AC oranı belirlenir.
AC Güç Hesaplamaları:
Güneş enerjisi simülasyonundaki solar panel sayısına göre DC güç belirlendikten sonra, uygun sayıda ve güçte solar inverter kullanılır. İnverterlerin toplam gücü bize AC gücü verir ve bu güç belirlenir.
Lisanslı ve Lisanssız GES’ler:
Elektrik enerjisi üretimi, lisanslı ve lisanssız olmak üzere ikiye ayrılır. Lisanslı GES’lerde üretilen elektrik serbest tüketicilere satılırken, lisanssız GES’lerde ise santralde üretilen enerjinin bir kısmı tüketilir, fazlası ise şebekeye aktarılır.
Enerji Satışı:
Lisanslı santrallerde enerji satışı:
– Üretilen elektriğin serbest tüketicilere satışı.
– Üretilen elektriğin YEKDEM kapsamında satışı.
Lisanssız santrallerde enerji satışı:
– Tüketim tesisi tarafından tüketilen elektrik.
– Fazlasının YEKDEM kapsamında şebekeye aktarılması.
Yatırım Maliyeti Hesabı:
GES kurulumu için toplam yatırım tutarı, sabit yatırım tutarı (CAPEX) ve işletme sermayesi tutarından (OPEX) oluşur. Sabit sermaye yatırımı; güneş panelleri, AC/DC kablolama, invertör, santral ekipmanları, iletim hattı, arsa/arazi edinim, inşaat ve konstrüksiyon maliyetlerini içerir. İşletme giderleri ve sermayesi de hesaplanmalıdır. İşletme giderleri; bakım, arıza giderimleri ve güvenlik maliyetlerini kapsar.
Geri Ödeme Süresi:
GES yatırımlarında geri ödeme süresi, yıllık getirilerin toplamının yatırım tutarını karşılayabilmesi için geçen süredir. Bu süre, başlangıç sermayesi, güneşlenme potansiyeli, bakım ve onarım giderleri, sigorta maliyetleri ve finansman giderlerine bağlı olarak değişir.
Sonuç:
Detaylı bir solar fizibilite çalışması, doğru yatırım kararları alınmasında kritik öneme sahiptir. Bu çalışmalar sonucunda; uygun yer seçimi, toplam sabit yatırım miktarı, finansman ihtiyacı, uygun teknoloji seçimi, yatırım geri ödeme süresi, yatırımın karlılığı ve riskleri gibi tüm hususlar detaylı bir şekilde incelenir. Bu sayede, yatırımın başarılı bir şekilde gerçekleştirilmesi mümkün olur.